Kron Kaplama ve Köprü

Kron (kaplama), aşırı madde kaybı olan bir dişin üzerine geçirilen ve onu tümüyle saran kılıftır. Köprü ise eksik bir dişin boşluğunu, iki yanındaki dişlerden destek alarak kapatan sabit protezdir. İkisi de hasta tarafından çıkarılamaz; doğal diş gibi kullanılır ve doğal diş gibi temizlenmesi gerekir.

Kron kaplama ve köprü işlemi çeşitli nedenlerden kaynaklı olarak madde kaybına uğramış olan dişlerin sağlıklı dişler haline getirilmeleri için yapılan bir uygulamadır. Bu uygulamada dişlerin üzeri diş şeklinde materyaller ile kaplanır. Kron kaplama ve köprü işleminin diş sağlığına bir zararı olmaz. Aksine kron ve köprü işlemi sayesinde dişin kullanım ömrü daha uzun olur.

Kron Kaplama ve Köprü İşlemlerinde Kullanılan Sabit Protez Nedir?

Kron kaplama ve köprü işleminde sabit protez ağızda diş eksikliklerinin olduğu durumlarda kullanılır. Bu protezlerin uygulanması için lab ortamında hazırlaması gerekir. Dişler ağızda nerede görülüyorsa bu kısımlarda yapılır. Hasta bu protezleri istediği zaman çıkaramaz. Takma ve çıkarma özelliği bulunan protezlere oranla hastalar bu protezi daha çok kabul ederler. Ne var ki protezin herkes tarafından uygulanması mümkün değildir. Belli koşulların sağlanması şarttır.

Protez uygulamasından öne dişler hazırlanmalı ve gerekli ölçüler alınmalıdır. Bu işlemler tamamlandıktan sonra 3 ile 4 seans arasında ve ortalama 1 hafta içinde işlem tamamen tamamlanmış olur.

Kron Kaplama ve Köprü İşlemlerinde Kullanılan Sabit Protezlerin Çeşitleri Nelerdir?

Kron kaplama ve köprü işleminde sabit protezlerin çeşitleri 3 farklı başlıkta toplanabilir. Bunlardan ilki metal destekli olarak da bilinen seramik porselen protezler, metalsiz seramikler ve son olarak porselen laminatelerdir. Hangi tür kron kaplama işleminden faydalanacağınızı belirlemek için hekiminizin önerilerini dikkate almanız gerekecektir.

Sabit protezlerden uzun zamandan beri kullanılan ve günümüzde dahi klasik bir tedavi yöntemi olarak uygulanan bir çeşittir. Protezde alt yapı olarak metallerin dayanıklılığından faydalanmak mümkündür. Üst yapı olarak da seramik esnek bir madde olduğundan faydalanılır. Sabit protezlere ek olarak farklı klinik çözümlerde bulunur. Klinik çözümlere amaç, dişin yapısına birebir uygun, doğal işlemlerin uygulanmasıdır.

Kron Kaplama İşleminin Hangi Dişlerde Yapılması Uygundur?

Kron kaplama işleminin yapılması uygun olduğu dişler arasında:

• Zayıf kanal tedavisi görmüş olan dişler,
• İmplant üzeri dişler,
• Çürük dişler,
• Aşır madde kaybı olan dişler,
• Rengi geri dönmeyen dişler,
• Şekil bozukluğu olan dişler,
• Dişlerin kırılmasını önlemek gereken dişler,
• Renkleşmiş dişler yer alır.

Dişiniz için kron kaplama işleminin uygun olup olmadığını tespit etmek için mutlaka uzman bir doktora muayene olmanız gerekir.

Dişlerin Eksik Olmasına Rağmen Protez Yapılamamasında Ne Olur?

Eksik diş olmasına rağmen dişe protez yaptırılmaması diş kayıplarına ve diş çürüklerine neden olan bir durumdur. Hastanın komşu dişleri zarar görür. Karşıt diş çekim boşluğu olan yere doğru hareket etmeye başlar. Eğer herhangi bir sebepten kaynaklı diş kaybı olursa, diş eti problemleri görülmeye başlayabilir. Kemik kayıpları ve çiğneme kuvveti ile ilgili bir takım problemler de şikayetler arasına eklenebilir. Zamanla gerekli tedavi planının uygulanmaması ile beraber komşu dişlerde kayıplar yaşanmaya başlayabilir.

Dişlerin Eksik Olması Halinde Protez Yapılmasının Ne Gibi Faydaları Vardır?

Dişlerin eksik olması halinde protez yapılması hastada kaybolan fonksiyonların geri yerine konmasına yardımcı olur. Kron kaplama ve köprü yöntemi sayesinde konuşmasında bozukluk olan hastaların konuşma şekillerinde dahi olumlu gelişmeler gözlemlenmiştir. Bireyler eksik diş ile yaşadıkları zaman çeşitli psikolojik problemler yaşayabilirler. Protez yapıldığı zaman bu problemler kendiliğinden ortadan kalkmış olur. Kişi kendini daha öz güvenli hisseder.

İnsanlar uzun senelerden beri yemek yer, çiğner ve yutkunma gibi faaliyetleri gerçekleştirirler. Bütün bular olurken dişlerde belli oranda aşınma olması normal karşılanır. Beslenme tarzına göre çürüklerin oluşması ve kırılmalar yaşanması söz konusu olabilir. Bu durumlarda köprü işleminden faydalanarak dişlerin kayıp olan yapılarının tekrar yerine konması sağlanmış olur. Hastanın tercihine, hekimin uygu görüp görmemesine bağlı olarak değerli metal alaşımlı uygulamaların yapılması gerekebilir.

Değerli Metal Alaşımlı Uygulamalar ile Yapılan Protezler

Değerli metal alaşımlı uygulamalar ile protez uygulanması için altından faydalanmak gerekebilir. Üst yapı olarak genellikle seramik kullanılması gerekmektedir. Alaşımlar yalnızca diş hekimlerine özel olarak hazırlanmaktadır. Yapılan çalışmalar altının diş hekimliğinde kullanılan maddeler arasından insan için en uygun maden olduğunu ortaya koymuştur. Bu nedenle değerli alaşımlar kullanılarak uygulama yapıldığı zaman daha sağlıklı sonuçlar elde etmek mümkün olur. Özellikle son zamanlarda zirkonyum adı verilen maddenin de porselen alt yapısı olarak kullanılmaya başlandığı bilinmektedir.

Kron Kaplama ve Köprü İşlemlerinden Sonra Bakım Nasıl Yapılır?

Kron kaplama ve köprü işleminden sonra bakım yapılması özellikle işlemlerin uzun süre sağlıklı şekilde korunması için gereklidir. Protez destek dişlerinin fırçalama esnasında çok iyi fırçalanması gerekir. Dişler günde en az 2 kere fırçalanmalıdır. Sabah vakti hiçbir şey yiyip içmeden önce dişlerin güzelce temizlenmesi gerekir. Ayrıca diş ipi kullanmanın ihmal edilmemesi gerekir. Diş temizliği yapıldığı zaman diş bölgesinde bulunan bakteri plakları ortadan kalkmış olur. Özellikle sulcus adı verilen ve diş ile diş etinin birleştiği noktanın doğru şekilde temizlenmesi çok önemlidir.

Kronların kırılmasını önlemek şarttır. Bunun için sert nesneler ağza alınmamalıdır. Ayrıca sert yiyecekler yenmemelidir. Aksi halde kronların zarar görmesine neden olabilirsiniz. Bütün durumlarda geçerliği olduğu gibi diş hekiminizi düzenli olarak ziyaret etmeniz gerekir. Rutin olarak ziyaretlerinizi gerçekleştirin. Bir problem olması halinde erken teşhis tedavide olumlu etkiye sahip olacaktır.

Sabit Protez Uygulaması Nasıl Yapılır?

Sabit protez uygulamasının yapılması için ilk olarak dişe komşu olan dişlerin hazırlığının tamamlanması gerekir. Eğer dişte çürükler varsa bu dişlerin temizlenmesi gerekir. Dişlerin konik bir hale getirilmesi gerekir. İkinci aşama olarak lab ortamında modelaj, döküm ve fırınlama olarak 3 aşamalı işlem yapılır. Hekimin bu aşamaları uygunluğunu onaylaması gerekir. Uygunluk alındıktan sonra protezin cila işlemi için fırına tekrar konması gerekir. Kron yapıştırılmadan önce hem hekimin hem de hastanın görünüşten emin olması gerekir. Bu aşamada tamamlandıktan sonra sabit protez takılır.

Profesyonel bir hekimi her şeyden önce yapay dişi doğal dişe benzetmeye çalışmalıdır. Bunun gerçekleştirilmesi için çeşitli faktörlerin dikkate alınması  gerekir. Bu noktalar arasında: şekil, renk, ısırma yer alır. Bu noktalar dikkate alınmadığı zaman görünüş önemli ölçüde olumsuz şekilde etkilenebilir. Eğer işlem öncesinde hekiminiz ile nasıl bir görüntü istediğinizi konuşursanız bu sizin için daha iyi olur.

Niçin Köprü İşleminin Yapılmasına İhtiyaç Duyulur?

Köprü işleminin yapılmasına ihtiyaç duyulması söz konusu olabilir. Kron kaplama ve köprü işlemleri genellikle diş sağlığının sağlanması için gerekli olur. Bu işlemler sayesinde yüzünüzün doğal şeklini koruyabilirsiniz. Ayrıca dudak ve yanak da desteklenmiş olur. Eğer eksik dişleriniz varsa gerekli desteği almamanız halinde ağız sağlığınız bozulmuş olur. Çünkü bütün dişlere birbirini destekleyecek şekilde tasarlanmıştır. Birinin zarar görmüş olması demek aynı zamanda diğerlerinin de zarar görmesi anlamına gelmektedir. Diş etlerinde tahribat meydana gelmemesi için ve gerilimlerin önüne geçmek için köprü işlemi yapılması gerekebilir. Dişlerinizin çürümesini istemiyorsanız bu işlemden faydalanabilirsiniz. İleri durumlarda hastalarda konuşma bozukluğuna kadar giden durumların yaşanması söz konusu olabilir. Bu durumların önüne geçmek kesinlikle şarttır.

 

Diş Köprüsü Nedir, Ne Zaman Yapılır?

Diş köprüsü, bir veya birkaç eksik dişin boşluğunu, komşu dişlerden destek alarak kapatan sabit protezdir. Boşluğun iki yanındaki dişler küçültülür, üzerlerine kron yapılır ve aradaki eksik diş bu iki krona bağlanır.

Köprü şu durumlarda tercih edilir: eksik dişin iki yanında sağlam destek dişler varsa, hastaya implant uygulanamıyorsa (yetersiz kemik, sistemik durum, hastanın tercihi) ya da hızlı bir çözüm gerekiyorsa. Köprü genellikle birkaç seansta tamamlanır; implantta ise kemik kaynaşması için beklemek gerekir.

Köprü mü İmplant mı?

• Komşu dişler: Köprüde iki sağlam diş kesilir — geri dönüşü olmayan bir kayıptır. İmplant komşu dişlere dokunmaz.
• Kemik sağlığı: İmplant çene kemiğini uyarır ve erimeyi yavaşlatır. Köprüde altındaki kemik zamanla erir; yıllar sonra köprü altında boşluk görünür.
• Süre: Köprü daha hızlı biter. İmplantta iyileşme süresi vardır.
• Temizlik: Köprü altı süperfloss veya ara yüz fırçasıyla temizlenmelidir; ihmal edilirse koku ve diş eti sorunu yapar.
• Uygunluk: Komşu dişler zaten büyük dolgulu veya kanal tedavili ise köprü mantıklıdır — zaten kaplanacak dişlerdir.

Genel yaklaşım: komşu dişler sağlamsa implant, zaten restorasyona ihtiyaç duyuyorsa köprü.

Kron Kaplama Ne Zaman Gerekir?

• Madde kaybı dolgunun taşıyamayacağı kadar genişse
• Diş kanal tedavisi görmüşse — kanal tedavili dişler kırılmaya yatkındır, özellikle arka dişlerde kaplama koruyucudur
• Dişte çatlak varsa; kron dişi çepeçevre sararak kırılmayı önler
• Renk, form veya boyut estetik olarak düzeltilecekse
• Aşırı aşınmış dişlerde kapanış yüksekliği yeniden kurulacaksa

Kaplama Türleri

• Metal destekli porselen: Dayanıklı ve ekonomiktir; ancak metal alt yapı ışığı geçirmediği için zamanla diş eti kenarında gri hat görülebilir.
• Zirkonyum: Beyaz alt yapı sayesinde ışığı doğala yakın geçirir, metal içermez. Ayrıntı için zirkonyum porselen sayfamıza bakabilirsiniz.
• Tam seramik (cam seramik): Ön bölgede en yüksek estetik; arka bölgede dayanım açısından vaka seçimi önemlidir.
• Laminate veneer: Yalnızca ön yüzeye uygulanan ince porselen; en az diş aşındıran estetik seçenektir.

Kaplama ve Köprü Ömrünü Ne Belirler?

• Kenar uyumu: Kaplama kenarı ile diş arasında en küçük boşluk plak tutar ve ikincil çürük başlatır.
• Diş eti sağlığı: Diş eti çekilirse kaplama kenarı açığa çıkar.
• Kapanış: Yüksek kalan restorasyon hem kendine hem çene eklemine zarar verir.
• Diş sıkma: Bruksizm varsa gece plağı kaplamanın ömrünü belirgin uzatır.
• Ara yüz temizliği: Köprü altı ve kaplama kenarları günlük olarak temizlenmelidir.

Kron Kaplama Nedir? Hangi Durumlarda Gerekir?

Kron, dolgunun yetmediği noktada devreye girer. Başlıca endikasyonlar:

• Kanal tedavisi görmüş arka dişler. Pulpası alınan diş kırılganlaşır; çiğneme yükünün yüksek olduğu bölgede kron koruyucudur.
• Madde kaybı çok büyük dişler. Kalan diş dokusu dolguyu taşıyamayacak kadar azalmışsa.
• Kırık veya çatlak dişler. Kron, çatlağın ilerlemesini önleyecek şekilde dişi çepeçevre sarar.
• İleri aşınma. Diş sıkmaya bağlı boy kaybında dişlerin yüksekliğini geri kazandırmak için.
• İmplant üstü restorasyon. İmplantın görünen kısmı bir krondur.
• Şekil ve renk düzeltmesi. Daha koruyucu seçenekler (bonding, laminate) yetersiz kalıyorsa.

Diş Kronu Türleri

• Zirkonyum destekli porselen. Metal içermez, ışığı doğal dişe yakın geçirir, diş etinde gri çizgi oluşturmaz. Ön ve arka bölgede yaygın kullanılır. Zirkonyum porselen
• Tam seramik (cam seramik). Estetik açıdan en doğal sonucu verir; genellikle ön bölgede tercih edilir.
• Metal destekli porselen. Dayanıklıdır ancak zamanla diş eti kenarında gri bir hat görünebilir.
• Tam metal kronlar. Görünürlüğü düşük arka bölgede, çiğneme yükünün çok yüksek olduğu durumlarda kullanılabilir.

Seçimi belirleyen etkenler: dişin ağızdaki konumu, kalan doku miktarı, karşıt dişlerin durumu, diş sıkma alışkanlığı ve estetik beklenti.

Köprü mü, İmplant mı?

Tek bir diş eksikliğinde iki seçenek de uygulanabilir; karar şu ölçütlere göre verilir:

• Komşu dişlerin durumu. Yanındaki dişler zaten kaplamalıysa veya büyük dolguları varsa köprü mantıklıdır. Sağlamlarsa, köprü için onları küçültmek gerekir — bu geri döndürülemez ve implant daha koruyucudur.
• Kemik durumu. İmplant için yeterli kemik yüksekliği ve genişliği gerekir; yoksa greftleme gündeme gelir.
• Kemik erimesi. Köprü, boşluktaki kemiği uyarmaz; altındaki kemik zamanla erir. İmplant kemiği uyararak bunu önler.
• Süre. Köprü birkaç hafta içinde tamamlanır; implantta kaynaşma süresi beklenir.
• Sistemik durum. Kontrolsüz diyabet, yoğun sigara kullanımı ve bazı ilaçlar implant kararını etkiler.

Ayrıntı için implant sayfamıza bakabilirsiniz.

Kron ve Köprünün Ömrünü Ne Belirler?

Kaplamanın kendisi çürümez — ama altındaki diş çürür. Kayıpların büyük bölümü kronun kırılmasından değil, kron kenarındaki sızıntıdan ve diş eti hastalığından kaynaklanır. Ömrü uzatan etkenler:

• Kron kenarının olduğu diş eti sınırının her gün temizlenmesi — diş ipi ve arayüz fırçası şart
• Köprü gövdesinin altının süperfloss ile temizlenmesi
• Diş sıkma varsa gece plağı kullanımı
• Sert cisim ısırmamak (buz, sert kabuklu yemiş, açacak olarak kullanmamak)
• Düzenli diş taşı temizliği ve altı aylık kontrol

Sık Sorulan Sorular

Kron kaplama nedir?

Hasarlı dişin üzerine geçirilen koruyucu ve estetik kaplamadır.

Köprü ne zaman yapılır?

Eksik dişlerin komşu dişlerden destek alınarak tamamlanmasında yapılır.

Kaplama ömrü ne kadardır?

Bakımla ortalama 10-15 yıl kullanılabilir.

Kron diş ne zaman gerekir?

Kanal tedavisi görmüş arka dişlerde, madde kaybı çok büyük dişlerde, kırık ve çatlak dişlerde, ileri aşınmada ve implant üstü restorasyonlarda kron uygulanır.

Köprü mü implant mı daha iyi?

Komşu dişler sağlamsa implant daha koruyucudur, çünkü köprü için onların küçültülmesi gerekir. Komşu dişler zaten kaplamalıysa köprü mantıklıdır. Kemik durumu ve sistemik hastalıklar da kararı etkiler.

Kaplamanın altındaki diş çürür mü?

Kaplamanın kendisi çürümez ancak altındaki diş çürüyebilir. Kayıpların çoğu kron kenarındaki sızıntıdan kaynaklanır; bu nedenle diş eti sınırının her gün temizlenmesi şarttır.