Diş Eti İltihabı (Gingivitis): Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi

Diş eti iltihabı, diş hekimliğinde en sık karşılaşılan tablolardan biridir ve iyi haber şudur: erken evrede tamamen geri döndürülebilir. Kötü haber ise fark edilmediğinde sessizce ilerleyip kalıcı kemik kaybına yol açmasıdır.

Diş Eti İltihabı Nedir?

Tıptaki adı gingivitistir. Diş eti kenarında biriken bakteri plağı, dokuda iltihabi bir yanıt başlatır. Diş eti kızarır, şişer ve fırçalarken kanar. Bu evrede dişi tutan kemik henüz etkilenmemiştir.

Tedavi edilmezse iltihap diş eti altına iner ve periodontitise dönüşür: bağ dokusu ve kemik erimeye başlar, cepler derinleşir, dişler sallanır. Bu noktada kaybedilen kemik geri kazanılmaz.

Belirtileri

• Fırçalarken veya diş ipi kullanırken kanama
• Diş etinde kırmızılık ve parlak, şiş görünüm (sağlıklı diş eti açık pembe ve mattır)
• Diş etine dokununca hassasiyet
• Geçmeyen ağız kokusu ve ağızda kötü tat
• Diş etinin dişten hafifçe ayrılmış görünmesi

Dikkat: sigara içenlerde kanama olmayabilir. Nikotin damarları daraltarak kanamayı baskılar; hastalık belirti vermeden ilerler. Bu, sigara içenlerde periodontal hastalığın neden daha ileri evrede yakalandığını açıklar.

Nedenleri

• Plak birikimi. Temel neden. Fırçalanmayan yüzeylerde saatler içinde oluşur.
• Diş taşı. Sertleşmiş plak sürekli tahriş kaynağıdır ve evde temizlenemez (bkz. diş taşı).
• Hormonal dönemler. Gebelik, ergenlik, menopoz.
• Ağız solunumu. Ön diş etlerinin kurumasına ve iltihaba yatkınlığa yol açar.
• Kontrolsüz diyabet. İki yönlü ilişki vardır: diyabet iltihabı ağırlaştırır, iltihap da kan şekeri kontrolünü zorlaştırır.
• Vitamin eksikliği. Özellikle C vitamini.
• Uyumsuz restorasyon ve aparey. Taşkın dolgu kenarı, kötü oturmuş kaplama, temizlenmeyen protez.
• Stres. Bağışıklık yanıtını zayıflatır.

Diş Eti İltihabı Nasıl Geçer?

Gingivitis kaynaklı tablonun büyük bölümü iki hafta içinde düzelir:

1. Günde iki kez, iki dakika, yumuşak fırçayla ve diş eti kenarına 45 derece açıyla fırçalama
2. Her gün ara yüz temizliği — diş ipi veya ara yüz fırçası
3. Kanasa bile fırçalamayı bırakmamak (en kritik nokta budur)
4. Dil temizliği
5. Gerekirse hekim önerisiyle kısa süreli antiseptik gargara

İki hafta sonunda düzelme yoksa altta diş taşı, derin cep veya sistemik bir neden vardır.

Klinik Tedavi

• Detertraj: Diş yüzeyindeki taş ve plak ultrasonik cihazla temizlenir.
• Küretaj: Cep derinleşmişse temizlik diş eti altına genişletilir.
• Flep operasyonu: Çok derin ceplerde cerrahi temizlik.
• Restorasyon düzeltmesi: Plak tutan taşkın kenarlar giderilir.

Ayrıntı için periodontoloji sayfamızı ve diş eti kanaması yazımızı inceleyebilirsiniz.

Değerlendirme İçin

Şikâyetiniz sürüyorsa muayene olmadan net bir tanı konulamaz. Ankara Kızılay’daki kliniğimizde Dr. Cüneyt Bosna sizi değerlendirebilir; randevu ve bilgi için iletişim sayfamıza göz atabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Diş eti iltihabı kendiliğinden geçer mi?

Erken evrede, düzgün plak kontrolüyle iki hafta içinde gerileyebilir. Diş taşı varsa profesyonel temizlik olmadan geçmez.

Diş eti iltihabına hangi gargara iyi gelir?

Antiseptik gargaralar destekleyicidir, tedavinin yerine geçmez. Uzun süreli kullanım hekim önerisiyle olmalıdır.

Diş eti iltihabı bulaşıcı mı?

Hastalık doğrudan bulaşıcı değildir; ancak neden olan bakteriler tükürük yoluyla aktarılabilir.

Diş eti iltihabında antibiyotik gerekir mi?

Rutin olarak gerekmez. Temel tedavi mekanik temizliktir; antibiyotik yalnızca yayılan enfeksiyonlarda hekim kararıyla kullanılır.